Resmi veya özel evraklar üzerinde, gerçeği değiştirmek veya gizlemek amacıyla yapılan her türlü müdahale “belgede tahrifat” (sahtecilik) olarak tanımlanır. Tahrifat; bir borç senedindeki rakamın değiştirilmesi, bir ismin üzerinin karalanması veya daksil (kapatıcı) kullanılarak bilginin yok edilmeye çalışılması şeklinde karşımıza çıkar.
Peki, üzeri simsiyah bir kalemle karalanmış veya daksil ile kapatılmış bir yazı tamamen yok olur mu? Adli belge inceleme biliminde cevap nettir: Hayır, yok olmaz.
🔬 Görünmez Olanı Görünür Kılıyoruz
Bir yazının üzerini istediğiniz kadar karalayın; eğer kullanılan mürekkeplerin kimyasal yapısı (karbon içeriği) farklıysa, Kızılötesi (IR) Filtreleme teknolojimizle üstteki karalamayı “sanal olarak” kaldırıp alttaki orijinal yazıyı net bir şekilde okuyabiliyoruz.
TAHRİBATSIZ (NON-DESTRUCTIVE) İNCELEME TEKNİKLERİ
🔬 TAHRİBATSIZ (NON-DESTRUCTIVE) İNCELEME
⚠️ Önemli Ayrım: Adli belge incelemesi, el yazısından kişinin karakterini veya ruh halini analiz eden bir Adana Psikolog yaklaşımıyla karıştırılmamalıdır. Bizim işimiz duygularla değil; tamamen somut, fiziksel ve kimyasal bulgularla ilgilidir.
Üzeri farklı bir kalemle karalanmış ya da kimyasal kapatıcı (daksil vb.) maddesi ile kapatılmış yazı ve rakamların tespiti, belgenin orijinal halini hiç bozmadan, laboratuvar ortamında teknik cihazlar kullanmak suretiyle mümkündür.
Üzeri farklı bir kalemle karalanmış ya da kimyasal kapatıcı (daksil vb.) maddesi ile kapatılmış yazı ve rakamların tespiti, belgenin orijinal halini hiç bozmadan, teknik cihazlar kullanmak suretiyle mümkündür.
Laboratuvar ortamında kullanılan Video Spektral Komparatör (VSC) cihazları, insan gözünün göremediği ışık dalga boylarını (Kızılötesi/IR ve Ultraviyole/UV) kullanarak, belgenin katmanlarını aralar. Bu inceleme sırasında belgeye kimyasal sürülmez, kazıma yapılmaz veya belgeye fiziksel bir zarar verilmez.
KARALANMIŞ YAZILAR NASIL OKUNUR?
Bir metnin üzeri başka bir kalemle karalandığında, alttaki orijinal yazı ile üstteki karalama mürekkebi genellikle kimyasal olarak birbirinden farklıdır.
Adli incelemede “Kızılötesi Yansıtma” ve “Kızılötesi Lüminesans” yöntemleri devreye girer. Belgeye belirli bir dalga boyunda ışık verildiğinde; üstteki karalama mürekkebi ışığı geçirgen hale gelirken (şeffaflaşırken), alttaki orijinal yazı koyu renk kalarak görünür hale gelir. Böylece, karalamanın altındaki isim, tarih veya rakam net bir şekilde okunabilir ve fotoğraflanarak delillendirilir.
SİLİNTİ VE KAZINTI TESPİTİ
Tahrifat sadece üzerini kapatmakla yapılmaz; bazen de var olan yazı silinerek yok edilmeye çalışılır.
- Mekanik Silinti (Kazıntı): Jilet, bıçak veya sert silgi kullanılarak kağıt yüzeyindeki liflerin kaldırılması işlemidir. Çıplak gözle bakıldığında temiz görünse de, mikroskop altında kağıt liflerinin bozulduğu ve kağıdın o bölgesinin inceldiği net bir şekilde tespit edilir.
- Kimyasal Silinti: Tiner, aseton veya özel kimyasallar kullanılarak mürekkebin uçurulmasıdır. Bu işlem kağıtta sarımsı bir leke bırakır ve UV ışık altında yapılan incelemede bu lekeler parlayarak sahteciliği ele verir.
🛑 Belgeye Sakın Dokunmayın!
Şüpheli bir bölgeyi silmeye çalışmak, kazımak veya üzerine ışık tutmak delilleri yok edebilir. Tahrifat incelemesi sadece tahribatsız (non-destructive) yöntemlerle laboratuvar ortamında yapılmalıdır.
DAKSİL (KAPATICI) ALTINDAKİ YAZILARIN ÇÖZÜMÜ
Daksil veya şerit kapatıcılar, ışığı bloke eden maddelerdir. Ancak güçlü ışık kaynakları ve filtreleme teknikleri ile daksil tabakasının arkasına geçmek mümkündür. Ters ışık (transmitted light) ve yan aydınlatma teknikleri kullanılarak, kapatıcının altındaki orijinal metin deşifre edilebilir.
GERÇEKLER GİZLENEMEZ
Bir belgenin tahrif edilmesi, Türk Ceza Kanunu kapsamında “Resmi veya Özel Belgede Sahtecilik” suçunu oluşturur. Gözle görülemeyen, karalanmış veya silinmiş her türlü iz; uzman adli belge incelemecileri ve yüksek teknolojiye sahip laboratuvarlar tarafından ortaya çıkarılabilir. Eğer elinizdeki belgenin orijinalliğinden şüphe ediyorsanız veya üzerindeki yazıların değiştirildiğini düşünüyorsanız, profesyonel bir kriminal inceleme talep etmeniz hayati önem taşır.
KARALANMIŞ BİR SENEDİNİZ Mİ VAR?
Daksil altındaki veya karalanmış yazıları deşifre etmek için uzman desteği alın.
KRİMİNAL ANALİZ BAŞLAT
